Integracja przez edukację, część 1

W dniach 10-12 maja nauczyciele, dyrektorzy gdańskich szkół i instytucje miejskie zajmujące się problematyką imigrancką – grupa zaangażowana w tworzenie i wdrażanie Gdańskiego Modelu Integracji Imigrantów – miała okazję odbyć podróż po brukselskich szkołach, które uczestniczą na co dzień w procesie integracji wielokulturowej poprzez edukację.

Oto relacja z naszych spotkań i prezentacja szkół, które poznaliśmy.

Szkoła polska w Brukseli. Polskie Centrum Kształcenia im. Św. Jana Pawła II

To pierwsze miejsce, które mieliśmy okazję odwiedzić pierwszego dnia podróży. Polskie Centrum Kształcenia im. Św Jana Pawła II jest położone w samym centrum miasta, a od ruchliwej ulicy oddziela je tylko wysoki mur. Gdy weszliśmy na dziedziniec, trwała akurat przerwa. Dzieci bawiły się radośnie na placu pomiędzy murami.

18618535_1281473395304219_486788388_o

Było piękne, słoneczne popołudnie. PCK to szkoła społeczna, nie dotowana przez żadne instytucje rządowe i ma charakter uzupełniający. Miesiąc w takiej szkole kosztuje rodziców 35 euro. Celem kształcenia jest nauczanie języka polskiego i literatury oraz historii naszego kraju. Mimo to nauczyciele wykładają tu również inne przedmioty, np. języki obce. Do szkoły uczęszczają dzieci polskich imigrantów przede wszystkim po to, aby nie tracić kontaktu z polską kulturą. Zajęcia odbywają się dwa razy w tygodniu po południu.Na schodach powitała nas bardzo gościnna pani dyrektor Teresa Arszagi vel Harszagi. Zaprosiła do klasy, gdzie właśnie zaczynała lekcję z najmłodszymi uczniami szkoły. Ćwiczyli czytanie i pisanie. Sylabizowali swoje pierwsze czytanki, zapisywali na kartach pierwsze wykaligrafowane wyrazy.

18641970_1281473595304199_1103803525_o

Pani dyrektor opowiadała o sytuacji polskich dzieci, które na co dzień uczęszczają do szkół francuskojęzycznych, a tu dopełniają swoją wiedzę o Polsce. Opowiadała o trudnościach, które łączą się z małą ilością zajęć, bo jest to jednak szkoła dodatkowa jak popołudniowe zajęcia dopełniające edukację. Pani dyrektor, nauczycielka edukacji wczesnoszkolnej, opracowała specjalną metodę nauczania czytania w warunkach ograniczeń czasowych. Polega na przyjęciu trzech etapów kształcenia. W pierwszym etapie dzieci ćwiczą słuch fonemowy, identyfikują głoski, mają zabawy logopedyczne, oddechowe, rytmizujące. Następnie wyrazy stają się „bazą badania”. Uczniowie zapoznają się z graficznym obrazem głosem, syntetyzują i analizują. W trzecim etapie dzieci uczą się czytać w oparciu o sylaby. Więcej na ten temat można przeczytać w artykule pani Teresy Arszagi vel Harszagi, który przedstawiła podczas III Kongresu Polskich Towarzystw Naukowych na Obczyźnie. Polecamy link z artykułem:

http://www.wspolnota-polska.krakow.pl/panel/spaw2/uploads/files/arszagi%20vel%20harszagi.pdf

18624749_1281473398637552_1035753513_n

 

 

 

Nasza wizyta kończyła się wraz z lekcjami dzieci, na które czekali już ich rodzice. Mieliśmy okazję jeszcze chwilę z nimi porozmawiać i ruszyliśmy do centrum miasta…

 

 

 

 

Institut des Filles de Marie – szkoła wielu kultur

18618255_1281474775304081_633981860_o

Kolejna szkoła, którą zwiedziliśmy to już typowa wielokulturowa placówka Institut des Filles de Marie. Na około czterystu uczniów tylko kilkadziesiąt osób to rodowici Belgowie. Większość uczniów pochodzi z różnych kultur i wielu krajów, zarówno europejskich, jak i pozaeuropejskich. Widać to m.in. na gazetce, która pokazuje, skąd pochodzą dzieci uczące się w danej klasie.

18618650_1281474898637402_212609938_o

W jednym tygodniu dzieci mają 28 różnych lekcji, w tym zajęcia z języka francuskiego, które inaczej prowadzone są dla dopiero co przybyłych imigrantów, a inaczej dla francuskojęzycznych uczniów. W tym czasie, gdy wszyscy mają zajęcia z francuskiego, grupa uczniów mniej zaawansowanych spotyka się na swojej lekcji. Małe dzieci w klasach 1-2 mają takich zajęć sześć godzin tygodniowo, starsze w klasach 3-6 – po dziewięć godzin.

18674983_1281475158637376_1225394645_o

Nauka języka francuskiego dla imigrantów na specjalnych zajęciach jest prowadzona w dwóch etapach. Najpierw nauczyciel skupia się na komunikacji – uczy dzieci, jak mają formułować swoje potrzeby, jak nazywać emocje, jak formułować proste komunikaty, w trakcie zajęć dzieci uczą się mówić. Następnie nauczyciel skupia się na komunikacji pisemnej i wzorcach gramatycznych. Cykl specjalny trwa do dwóch lat, jednak uczeń może w każdej chwili dołączyć do zwykłych zajęć, jeśli jego poziom językowy będzie zadawalający. Nauczycielka czasem przyznaje „buźki” aprobaty bądź dezaprobaty. Tu nie ma ocen. Raz na jakiś czas rodzice otrzymują pisemny raport ze stanu wiedzy i umiejętności swojego dziecka.

Podczas naszej wizyty mieliśmy okazję zobaczyć lekcję francuskiego dla dzieci, które dopiero co przybyły do Belgii. Nauczycielka budowała z uczniami opowieść opartą na wcześniej poznanej historii. Dzieci ćwiczyły krótkie formy wypowiedzi, uczyły się słówek, budowały zdania, z których tworzyła się opowieść. Z rozsypanych słów budowały wspólnie poprawne zdania.

18641132_1281475245304034_896077130_o

Aby dokończyć historię, musiały same wymyśleć i napisać zakończenie. W nagrodę na zakończenie lekcji zagrały w zabawną grę na dokończenie sylab.

Potem długo rozmawialiśmy z dyrektorem i nauczycielką francuskiego o belgijskim systemie edukacji i ich własnych pomysłach na kształcenie imigrantów i integrację międzykulturową. Ciekawym pomysłem dyrektora jest wprowadzanie rodzin imigranckich przez tych rodaków, którzy już wcześniej przyjechali do Brukseli. Chętni rodzice mają wspomagać nowych imigrantów, którzy jeszcze nie znają języka i nie potrafią swobodnie poruszać się po strukturach nowego państwa. W szkole jest poza tym na etacie nauczyciel, który prowadzi wyłącznie przedmiot „język francuski jako obcy” i tylko w tej dziedzinie się specjalizuje.

W szkole obowiązują swoiste zasady. Co dwanaście tygodni rodzic otrzymuje raport o postępach dziecka. Może usprawiedliwiać tylko dwa pierwsze dni nieobecności syna bądź córki, na kolejne – powinien wypisać świadectwo nieobecności lekarz. W sekretariacie istnieje specjalna karta absencji, którą wypełnia rodzic. Jeśli jest zbyt dużo nieobecności, dyrektor musi powiadomić organy nadzorujące szkołę i to one przejmują dalsze działania.

Warto odwiedzić stronę szkoły. Można tam znaleźć narzędzia dydaktyczne, przydatne także naszym nauczycielom: http://www.ifmsg.be/

18641316_1281474845304074_289648371_o

Przy okazji naszej wizyty dyrektor Monsieur Dimitri VAN DEN DOOREN opowiedział więcej o belgijskim systemie oświaty. Nauka obowiązkowa w Brukseli zaczyna się od szóstego roku życia. Warto dodać, że we wszystkich belgijskich szkołach uczniowie uczą się pod okiem jednego nauczyciela do dwunastego roku życia. W Institute des Filles de Marie zatrudnieni są również nauczyciele w-f, religii, edukatorzy i psycholog oraz dwóch nauczycieli, którzy na życzenie rodziców odrabiają z dziećmi prace domowe w szkole po lekcjach. Taka usługa kosztuje 1,80 euro za godzinę. Poza tym szkoła jest finansowana przez Państwo i prowadzona przez wspólnotę francuskojęzyczną. Ciekawe w systemie belgijskim jest jeszcze to, że szkoła ma obowiązek przepracować w roku 540 godzin na klasę, ale dyrektor może sam decydować, jakie przedmioty będą prowadzone w większym zakresie, a które w mniejszym. Sam wybiera proporcje i propozycje przedmiotów. Łatwo się domyśleć, że w Belgii nie ma karty nauczyciela. Pracownicy szkoły są oceniani przez dyrektora. Młodzi nauczyciele otrzymują roczne kontrakty, a starsi („mianowani”) – pracują na czas nieokreślony. Szkoły mają obowiązek samokształcenia i wypracowania odpowiednich metod. Nauczyciele pracują w ramach laboratoriów pedagogicznych, które opracowują efektywne sposoby nauczania i opisują je. To stanowi dokumentację szkolną. Ponadto samokształcenie odbywa się poprzez wymianę doświadczeń z innymi szkołami i wizyty studyjne. Aby podnieść poziom procesu nauczania, zaprasza się także specjalistów na prelekcje. Dimitri van den Dooren , dyrektor Instutute des Filles de Marie, z powagą dodaje, że jak wynika z badań – szkoły, które ze sobą współpracują i wymieniają doświadczenia, mają wyższe wyniki nauczania.

Oprac. Agnieszka Tomasik

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s